Staat Waddengebied zorgelijk: Voorzitter Omgevingsberaad Arno Brok uit zorgen over Waddengebied in zijn Nieuwjaarstoespraak
Voorzitter Arno Brok tijdens de Nieuwjaarstoespraak 16 januari 2026. Foto: © Hoge Noorden, Jaco van Essen
Er moet meer internationaal samengewerkt worden om het Waddengebied beter te beschermen. Er is structureel en integraal beleid nodig en afgestemd wetenschappelijk onderzoek. Die oproep deed voorzitter van het Omgevingsberaad, commissaris van de Koning Arno Brok vrijdag 16 januari in zijn jaarlijkse nieuwjaarstoespraak van de provincie Fryslân in het provinciehuis in Leeuwarden. Volgens Brok is de staat van de Wadden zorgwekkend en is dringend actie nodig. Hij verwoordde het als volgt:
“Een van de meest imposante gebieden van Europa, is het Waddengebied… een kwetsbaar gebied. De Waddenacademie publiceerde in juni het alarmerende onderzoeksrapport “Staat van de Waddenzee 2025”. Op 92 van 238 onderzoekpunten scoort het gebied een onvoldoende. Meer dan 30 procent dus. Dat zegt iets!
Het gaat om zaken als klimaat, soortenrijkdom, maar ook om het niet nakomen van nationale en internationale beschermingsafspraken. De rechtbank Noord-Nederland heeft kortgeleden bevestigd dat het Rijk tekort schiet in bescherming van dit Werelderfgoed als het gaat om gas- en zoutwinning. Hoewel de gasboringen in Ternaard zijn geschrapt, moeten we alert blijven.
Daarom pleit ik voor stevige interdepartementale afstemming van het Rijk. De aanpak is nu te verzuild. Het vraagt ook meer samenwerking met Duitsland en Denemarken en meer aandacht uit Europa: breng samenhang in het beleid wat kabels en leidingen door het Waddengebied betreft!
De Wadden zijn van ons allemaal. Ook van de generaties na ons. Laat dat ons kompas zijn. Het Waddengebied verdient dat. De toekomst vraagt dat!”
Ook is het onvoorstelbaar dat we in de 21e eeuw nog steeds niet beschikken over een geïntegreerd en structurele aanpak van internationaal wetenschappelijk onderzoek in dit gebied; of het nu gaat om klimaatverandering, waterveiligheid, defensie of het aan land brengen van windenergie op zee. Afzonderlijke nationale onderzoeken leiden tot gefragmenteerde inzichten. Pas als wij die optellen, ontstaat een volledig beeld.
In mei is de vierjaarlijkse trilaterale conferentie over het Waddengebied in Esbjerg, Denemarken. Drie ministers van de deelnemende landen zullen een Regeringsverklaring ondertekenen. Wij zijn daar als provincie bij. Nederland wordt vier jaar lang voorzitter en dat biedt kansen. De Wadden zijn van ons allemaal. Ook van de generaties na ons. Laat dat ons kompas zijn. Het Waddengebied verdient dat. De toekomst vraagt dat!”
De gehele toespraak is hier terug te lezen op: Nieuwjaarstoepspraak dhr. Arno Brok over de Staat van de Waddenzee
- Tweede Kamer in gesprek over Wadden in jaarlijks commissiedebat
Donderdag 12 februari vond het jaarlijkse commissiedebat Wadden plaats in de Tweede Kamer. Kamerleden spraken over onderwerpen die spelen in het Waddengebied. In het debat kwamen meerdere thema’s terug waarover het Omgevingsberaad eerder advies uitbracht. De leden van het Omgevingsberaad kregen een mooi compliment voor de manier waarop zij samenwerken en openlijk met elkaar spreken over de opgaven in het Waddengebied - Reactiebrief van LVVN op advies n.a.v. Rapport “Europees- en internationaalrechtelijke status van de Waddenzee”
Het Omgevingsberaad heeft 10 februari jl. een reactie ontvangen van staatssecretaris Rummenie van LVVN op het advies naar aanleiding van de destijds voorliggende concept-appreciatie over het Rapport “Europees- en internationaalrechtelijke status van de Waddenzee” van de Waddenacademie. Deze reactie wordt besproken in het komende overleg van het Omgevingsberaad op 5 maart 2026. - Omgevingsberaad Waddengebied adviseert Wadden Sea Board over conceptverklaring Esbjerg 2026
Het Omgevingsberaad Waddengebied heeft de Wadden Sea Board geadviseerd over de concept 15th Ministerial Council Declaration. In het advies pleit het Omgevingsberaad voor meer ambitie, bijvoorbeeld rondom hernieuwbare energie-infrastructuur, concretere afspraken, een actiegericht werkplan met voldoende middelen en een robuust onderzoeksprogramma en -budget. Ook legt het Omgevingsberaad de nadruk op stakeholder betrokkenheid bij de trilaterale samenwerking.